Nöbetçi Eczaneler
Hatay’ın Samandağ ilçesine bağlı Çöğürlü Mahallesi’nde faaliyet gösteren kalker ocağı ve hazır beton tesisine karşı çevre örgütleri ve sivil toplum kuruluşları ortak bir açıklama yayımladı. Açıklamada, Asi Nehri’nin ekosisteminin ve mahalle sakinlerinin yaşam hakkının tehdit altında olduğu belirtilerek tesisin faaliyetlerinin sonlandırılması çağrısında bulunuldu.
Asi nehri yatağının daraldığı iddiası
Asi Nehri’nin Akdeniz’e döküldüğü son noktalardan biri olan Samandağ’daki Çöğürlü Mahallesi’nde uzun süredir devam eden çevresel sorunlar yeniden gündeme taşındı. Çevre örgütleri tarafından yapılan açıklamada, Gür-Kal İnşaat’a ait Kalker Ocağı Kırma ve Eleme Tesisi ile Hazır Beton Santrali’nin yaklaşık 25 yıldır bölgede faaliyet yürüttüğü ve bu süreçte hem çevre hem de mahalle sakinleri açısından çeşitli riskler oluşturduğu ileri sürüldü.
Açıklamada, tesisin faaliyet alanını Asi Nehri yatağını da kapsayacak şekilde genişlettiği iddia edilerek, pasa sahasının nehir sınırlarına doğru kaydırılmasının hem çevreyi hem de bölge halkının can ve mal güvenliğini tehlikeye attığı ifade edildi.
DSİ raporuna dikkat çekildi
Ortak açıklamada, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü’nün 16 Ocak 2025 tarihli raporuna da atıfta bulunuldu. Raporda işletmenin bölgedeki hava, gürültü ve ısı kalitesi üzerinde olumsuz etkiler yarattığının belirtildiği, ayrıca Asi Nehri yatağının daralmasının sel ve taşkın risklerini artırabileceği yönünde değerlendirmeler bulunduğu aktarıldı.
Mahalle sakinlerinin söz konusu rapora dayanarak Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü’ne (MAPEG) 17 Eylül 2025 tarihinde başvuruda bulunduğu, ancak bu başvurunun zımnen reddedildiği ifade edildi.
Kapasite artışı kararına tepki
Açıklamada ayrıca Hatay Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü tarafından tesise kapasite artışı izni verildiği ve bu kararın kısa süre içinde alındığı iddia edildi. Çevre örgütleri, kapasite artışının bölgedeki çevresel riskleri daha da artırabileceğini savundu.
Bunun yanı sıra daha önce tek vardiya olarak belirlenen çalışma süresinin Samandağ Kaymakamlığı’nın 5 Mart 2026 tarihli yazısıyla iki vardiyaya çıkarıldığı bilgisi paylaşıldı. Yeni düzenlemeye göre tesisin çalışma saatlerinin 07.00 ile 23.00 arasında uygulanacağı belirtildi.
Üç ayrı dava açıldı
Çöğürlü Mahallesi Muhtarı Kıymet Doğru ve mahalle sakinlerinin konuya ilişkin üç ayrı dava açtığı bildirildi. Açılan davalarda;
• Beton santralinin faaliyetlerinin durdurulması ve işletme ruhsatının iptal edilmesi,
• Kapasite artışı için verilen “ÇED olumlu” kararının iptal edilmesi,
• Asi Nehri dere yatağının eski haline getirilmesi
talep ediliyor.
Davaların Hatay İdare Mahkemelerinde devam ettiği ve yürütmeyi durdurma taleplerine ilişkin karar beklendiği ifade edildi.
Ekosistem ve tarımsal faaliyetler için uyarı
Ortak açıklamada, projenin faaliyetlerinin devam etmesi halinde Asi Nehri ekosisteminin zarar görebileceği, bölgedeki fauna ve floranın olumsuz etkilenebileceği ve biyolojik çeşitlilik üzerinde ciddi kayıplar yaşanabileceği savunuldu.
Ayrıca tarım ve hayvancılık faaliyetlerinin yanı sıra bölgenin kültürel mirasının da risk altında olabileceği öne sürüldü. Açıklamada, kapasite artışıyla birlikte nehir yatağının daralabileceği ve sel ile taşkın risklerinin artabileceği değerlendirmesi yer aldı.
Çevre örgütlerinden ve dayanışma gruplarından destek mesajı
Ortak açıklamayı imzalayan örgüt ve dayanışma grupları şunlar:
Açık Depo Gönüllüleri, Agrida Tarım ve Dayanışma Derneği, Antakya Çevre Koruma Derneği, Antalya Kadın Danışma Merkezi ve Dayanışma Derneği, Beytna Kolektif, Büyük Menderes İnisiyatifi (BMİ), CHP Sarıyer Kent Çevre Doğa Komisyonu, Çukuravo Ekoloji İklim Hafıza Derneği, Dem Parti Ekoloji, Tarım ve Hayvan Hakları Komisyonu ve il ekoloji komisyonları, Doğa için Sanat Derneği, Ege Çevre ve Kültür Platformu (EGEÇEP), Ekoloji Birliği, Ekoloj Birliği Kadın Meclisi, Emekliler Dayanışma Sendikası, Ev Eksenli Çalışan Kadınlar Çalışma Grubu, Güney Marmara Adaları Platformu, Hatay Hayat Ağacı Platformu, Hatay Kadın Dayanışması, İklim Adaleti Koalisyonu, İnsan Hakları Derneği Hatay Şubesi, Kazdağı Doğal ve Kültürel Varlıkları Koruma Derneği, Körfez Bağımsız Kadın Dayanışması, Küresel Eşitlik ve Kapsayıcılık Ağı Derneği, Polen Ekoloji Kolektifi, Su Politikaları Derneği, Şanlıurfa Yaşamevi Kadın Dayanışma Derneği, Yeşil Sol Parti Ekoloji Meclisi.
Kuruluşlar, Çöğürlü Mahallesi sakinlerinin Asi Nehri’nin korunması için verdiği mücadelenin takipçisi olacaklarını ve tesisin faaliyetlerinin sonlandırılması ile nehir yatağının eski haline getirilmesi için yetkililere çağrıda bulunduklarını belirtti.