gıda israfı ekonomik yükü artırıyor
Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonu (TESK) Genel Başkanı Bendevi Palandöken, ülkede giderek büyüyen gıda israfına ilişkin dikkat çekici açıklamalarda bulundu. Palandöken, günlük yaklaşık 6 milyon ekmeğin ve 25 ila 30 bin ton arasında sebze-meyvenin israf edildiğini belirterek, bu tablonun yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda toplumsal bir sorun haline geldiğini ifade etti.
Açıklamalara göre, gıda israfının yıllık maliyeti yaklaşık 200 milyar liraya ulaşıyor. Bu rakamın, çok sayıda hastane, okul ve kamu yatırımının finansmanına yetecek büyüklükte olduğu vurgulandı.
israfın temel nedenleri dikkat çekiyor
Uzman değerlendirmelerine göre gıda israfının en önemli sebepleri arasında bilinçsiz tüketim alışkanlıkları öne çıkıyor. İhtiyaçtan fazla alışveriş yapılması, gıdaların uygun koşullarda saklanmaması ve tüketim planlamasının doğru yapılmaması israfı artıran başlıca faktörler arasında yer alıyor.
Üretimden tüketime kadar uzanan zincirde yaşanan lojistik ve depolama sorunlarının da önemli kayıplara yol açtığı belirtiliyor. Özellikle tedarik zincirindeki aksaklıklar, birçok ürünün sofraya ulaşmadan ziyan olmasına neden oluyor.
açık büfeler israfı tetikliyor
Turizm bölgelerinde yaygın olarak kullanılan açık büfe ve self servis sistemler de israfın artmasında önemli bir rol oynuyor. Vatandaşların ihtiyaçlarından fazla yemek alması ve bu ürünleri tüketmeden bırakması, ciddi miktarda gıda kaybına yol açıyor.
Bu durumun özellikle yaz sezonunda turizm yoğunluğu olan bölgelerde daha belirgin hale geldiği ifade ediliyor. Uzmanlar, porsiyon kontrolü ve bilinçli tüketim alışkanlıklarının geliştirilmesi gerektiğine dikkat çekiyor.
çevresel ve sosyal etkiler büyüyor
Palandöken, gıda israfının yalnızca ekonomik bir kayıp olmadığını, aynı zamanda çevresel ve sosyal etkilerinin de büyük olduğunu vurguladı. İsraf edilen gıdaların üretimi için harcanan su, enerji ve doğal gaz gibi kaynakların da boşa gittiğine dikkat çekildi.
Bu durumun doğal kaynaklar üzerinde ek baskı oluşturduğunu belirten Palandöken, “Gıda israfı, sürdürülebilir kalkınmanın önündeki en büyük engellerden biridir” değerlendirmesinde bulundu.
çözüm için toplumsal farkındalık çağrısı
TESK Genel Başkanı Bendevi Palandöken, israfla mücadelede toplumun tüm kesimlerine önemli görevler düştüğünü belirtti. Kamu spotları, eğitim programları ve bilinçlendirme kampanyalarının artırılması gerektiğini ifade eden Palandöken, özellikle okullarda gıda israfına yönelik eğitimlerin yaygınlaştırılmasını önerdi.
Vatandaşlara da çağrıda bulunan Palandöken, “İhtiyaç kadar alışveriş yapılması ve gıdanın bilinçli tüketilmesi hem ekonomiye hem de geleceğe katkı sağlar” dedi.
