Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, 2025 yılının tarım sektörü açısından son yılların en ağır kayıplarının yaşandığı bir dönem olduğunu belirterek, çiftçilerin içinde bulunduğu tabloyu görüntülü basın açıklamasıyla kamuoyuna duyurdu. Bayraktar, üretimin sürdürülebilmesi için kredi, prim, vergi ve afet destekleri konusunda acil ve kapsamlı adımlar atılması çağrısında bulundu.
Finansmana erişim kilitlendi
Açıklamasında ilk olarak çiftçilerin krediye ulaşmakta yaşadığı sorunlara değinen Bayraktar, SGK prim borcu ve vadesi geçmiş vergi borçlarının üreticiler için ciddi bir engel haline geldiğini söyledi. Mevcut uygulama nedeniyle çiftçilerin Ziraat Bankası ve Tarım Kredi Kooperatifleri üzerinden kredi kullanamadığını vurgulayan Bayraktar, bu durumun üretimi doğrudan tehdit ettiğini ifade etti.
“2025 yılı üreticilerimiz için adeta bir felaket yılı oldu. Çiftçilerimiz ayakta kalabilmek ve üretimi sürdürebilmek için krediye acilen ihtiyaç duyuyor. Ancak ‘borcun varsa kredi yok’ anlayışı, tarımsal sürdürülebilirliğe büyük zarar veriyor” diyen Bayraktar, borçların ertelenmesi beklenirken kredi kanallarının kapanmasının çiftçiyi çıkmaza sürüklediğini dile getirdi.
Gelir düştü, primler ödenemedi
Tarımda yaşanan kayıpların çiftçilerin gelirlerini ciddi biçimde azalttığını belirten Bayraktar, yüksek SGK primleri nedeniyle birçok üreticinin borçlarını ödeyemez hale geldiğini söyledi. Bazı çiftçilerin bu nedenle sosyal güvenlik sisteminden çıkmak zorunda kaldığını aktaran Bayraktar, bunun uzun vadede hem üretici hem de sektör için büyük bir risk oluşturduğunu kaydetti.
2025 tarımın kara yılı oldu
2025 yılının tarım sektörü açısından don, kuraklık ve dolu gibi doğal afetlerle hafızalara kazındığını ifade eden Bayraktar, özellikle zirai don ve kuraklığın birçok bölgede üretimi ciddi şekilde düşürdüğünü belirtti.
“Bu afetler yalnızca çiftçimizin gelirini azaltmadı; gıda arzını daralttı, tüketici fiyatlarını artırdı. Yani yaşananlar tüm toplumu etkileyen bir zincirleme sorun haline geldi” diyen Bayraktar, afetlerin tarımsal üretimde yarattığı tahribatı yerinde görmek amacıyla 65 ili ziyaret ettiğini, üreticilerle birebir görüşmeler yaptığını da sözlerine ekledi.
Don desteklerinde eksik kalan ödemeler tamamlandı
Zirai don sonrası çıkarılan Cumhurbaşkanlığı Kararı ile ÇKS’ye kayıtlı üreticilerin zararlarının karşılandığını hatırlatan Bayraktar, ancak sistemsel hatalar nedeniyle bazı çiftçilerin desteklerden yararlanamadığını söyledi. TZOB’un girişimleri sonucu bu sorunun çözüme kavuştuğunu belirten Bayraktar, önemli bir ödeme bilgisini de paylaştı.
“24 Temmuz 2025 tarihinden önce başvurusu olmasına rağmen sisteme girilemeyen çiftçilerimiz için 821 milyon liralık ek ödeme yapıldı. Böylece yaşanan mağduriyetler giderildi” ifadelerini kullandı.
Bayraktar, açıklamasının sonunda tarımın stratejik bir sektör olduğunu vurgulayarak, çiftçinin desteklenmediği bir ortamda gıda güvenliğinin sağlanamayacağını ve alınacak kararların gecikmeden hayata geçirilmesi gerektiğini söyledi.