Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından hazırlanan ve Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren yeni bankacılık düzenlemeleri, finansal sistemde güvenliği artırmayı hedefliyor. MASAK tarafından yürütülen çalışmalar kapsamında hazırlanan tebliğ, özellikle uzaktan müşteri edinimi ve kimlik doğrulama süreçlerinde önemli değişiklikler içeriyor.
Yeni kurallar, suç gelirlerinin aklanmasının önlenmesi ve finansal şeffaflığın artırılması amacıyla bankacılık işlemlerinde daha sıkı denetim mekanizmaları getiriyor.
Uzaktan hesap açılışında yeni kimlik şartı
Düzenlemeye göre Türk vatandaşı olmayan kişiler, uzaktan kimlik tespiti ile hesap açma işlemlerini yalnızca Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatı standartlarına uygun çipli pasaportları üzerinden gerçekleştirebilecek.
Bu süreçte kimlik doğrulama işlemleri, özel eğitim almış banka personeli tarafından görüntülü görüşme yöntemiyle yapılacak. Ayrıca pasaport üzerindeki çip bilgileri ile fiziksel veriler, NFC (yakın alan iletişimi) teknolojisi aracılığıyla eşleştirilecek.
Kimlik doğrulamasında herhangi bir uyumsuzluk tespit edilmesi halinde hesap açılışı gerçekleştirilmeyecek.
Adres teyidi olmadan işlem yapılamayacak
Düzenlemenin en kritik başlıklarından biri ise adres doğrulama zorunluluğu oldu. Yeni uygulamaya göre, uzaktan kimlik tespiti sırasında beyan edilen adres bilgileri;
- İkametgâh belgesi
- Son üç aya ait fatura
- Resmi kurumlarca düzenlenen belgeler
ile en geç üç ay içinde doğrulanmak zorunda olacak.
Adres teyidi tamamlanmadan açılan hesaplar üzerinden para transferi yapılmasına ve nakit çekim işlemlerine izin verilmeyecek. Bu adım, özellikle sahte hesap açılışlarının önüne geçilmesi amacıyla kritik bir güvenlik önlemi olarak değerlendiriliyor.
Riskli ülke vatandaşlarına ek kısıtlamalar
Yeni düzenleme kapsamında bankalar, risk seviyesi yüksek olarak değerlendirilen ülkelerin vatandaşlarını uzaktan kimlik tespiti yöntemiyle müşteri olarak kabul edemeyecek.
Ayrıca finansal kuruluşlar, müşteri kabul süreçlerine ilişkin tüm prosedürleri bir ay içerisinde MASAK’a bildirmekle yükümlü olacak.
para transferlerinde sıkı kontrol sistemi
Uzaktan kimlik tespitiyle açılan hesaplara yönelik para hareketlerinde de önemli sınırlamalar getirildi. Buna göre:
- Hesaplara yalnızca kişinin yurt dışındaki kendi adına kayıtlı hesaplardan para gönderilebilecek
- Aynı kişi adına açılmamış hesaplardan transfer kabul edilmeyecek
- Yurt dışına yapılacak para transferleri de yine aynı kişi adına kayıtlı hesaplarla sınırlandırılacak
Bu düzenlemelerle birlikte, üçüncü şahıslar üzerinden yapılan şüpheli para hareketlerinin önlenmesi hedefleniyor.
Kimlik doğrulamada ek finansal şart
Yeni sistemde hesap açılışı sürecinin tamamlanabilmesi için müşterinin kimlik bilgileriyle uyumlu bir banka hesabı veya kredi kartı üzerinden doğrulama amaçlı küçük bir para transferi yapılması da zorunlu hale getirildi. Bu uygulama, sahte kimlik kullanımını engellemeyi amaçlıyor.
Masak’a düzenli raporlama zorunluluğu
Finansal kuruluşlar, uzaktan müşteri edinimi kapsamında elde edilen verileri üç ayda bir düzenli olarak MASAK’a raporlayacak.
Ayrıca, çipli pasaportla açılan hesap sahiplerinin ilerleyen süreçte Türk vatandaşlığı kazanması veya vergi mükellefi olması durumunda bu bilgiler sistemlere entegre edilerek güncellenecek.
Finansal sistemde yeni güvenlik dönemi
Yürürlüğe giren düzenleme ile birlikte Türkiye’de bankacılık sisteminde dijital güvenlik ve kimlik doğrulama süreçleri önemli ölçüde sıkılaştırılmış oldu. Uzaktan hesap açılışından para transferlerine kadar birçok işlem artık daha katı kurallara tabi olacak.
Yetkililer, söz konusu düzenlemelerin hem finansal suçların önlenmesi hem de bankacılık sisteminin uluslararası standartlara uyumunun güçlendirilmesi açısından kritik olduğunu belirtiyor.