Nöbetçi Eczaneler
Tarım ve Orman Bakanlığı, gıdalarda kullanılan aroma vericilere ilişkin kuralları yeniden belirledi. Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren yeni yönetmelikle domuz ve böcek kaynaklı aroma vericilerin gıdalarda kullanılması yasaklanırken, 10 aroma verici maddenin de 31 Aralık 2026 itibarıyla piyasaya arzı, üretimde kullanımı ve ithalatı durdurulacak.
Türk Gıda Kodeksi kapsamında hazırlanan yeni düzenleme, gıdalarda kullanılan aroma vericiler, aroma verme özelliğine sahip bileşenler, bu ürünlerin elde edildiği kaynak materyaller ve tütsü aroma vericilerinin üretim koşullarına ilişkin yeni hükümler getiriyor.
Yönetmelikle birlikte aroma vericilerin kullanım şartları ve tüketiciye yönelik etiketleme kuralları da yeniden düzenlendi. Düzenleme kapsamında yalnızca bilimsel verilere göre tüketici sağlığı açısından güvenilir olduğu değerlendirilen ve tüketiciyi yanıltmayacak aroma vericilerin kullanılmasına izin verilecek.
Domuz ve böcek kaynaklı aroma vericilere yasak
Yeni yönetmeliğin dikkat çeken hükümlerinden biri, domuz ve böcek kaynaklı aroma vericilere ilişkin oldu.
Buna göre domuz ve böceklerden elde edilen aroma vericiler, aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşenleri ile bunların üretiminde kullanılan kaynak materyaller gıdalarda kullanılamayacak.
Yönetmeliğe uygun olmayan aroma vericilerin ve bu ürünleri içeren gıdaların piyasaya sunulmasına da izin verilmeyecek.
Aroma vericiler için Bakanlık denetimi
Bazı aroma verici maddelerin ve belirli aroma verici preparatların kullanımında Tarım ve Orman Bakanlığının değerlendirmesi ve izni aranacak.
İzin verilen aroma vericiler ile bunların kaynak materyalleri yönetmeliğin ekindeki listede yer alacak. Üreticiler yalnızca listede bulunan ürünleri, belirtilen kullanım şartlarına uymak kaydıyla gıdalarda kullanabilecek.
Genetik Yapısı Değiştirilmiş Organizmalar ve Ürünlerine Dair Yönetmelik kapsamında değerlendirilen aroma vericiler için de ilgili mevzuata göre gerekli izinlerin alınması gerekecek.
“Doğal” ibaresi için yüzde 95 şartı
Yeni düzenleme, ürün etiketlerinde kullanılan “doğal” ifadesine de sınır getiriyor.
Bir aroma vericinin etiketinde belirli bir gıda, gıda grubu ya da bitkisel veya hayvansal kaynakla birlikte “doğal” ifadesinin kullanılabilmesi için aroma verici bileşenlerin tamamının ya da en az yüzde 95’inin belirtilen kaynaktan elde edilmiş olması gerekecek.
Yalnızca doğal aroma verici maddelerden oluşan ürünlerde ise “doğal aroma verici madde/maddeler” ifadesinin kullanılmasına izin verilecek.
Son tüketiciye doğrudan sunulmayan aroma vericilerin etiketlerinde ise ürünün adı, kullanım amacı, saklama koşulları, parti numarası, bileşenleri, üretici veya ithalatçı bilgileri, net miktarı ve tüketim tarihi gibi bilgilerin bulunması zorunlu olacak.
10 aroma vericinin kullanımına son verilecek
Yeni yönetmelikle birlikte 10 aroma verici madde için de geçiş süreci başlatıldı.
FL 04.029, FL 05.100, FL 05.175, FL 05.222, FL 15.029, FL 15.030, FL 15.060, FL 15.119, FL 15.130 ve FL 15.131 numaralı aroma vericiler, 31 Aralık 2026’dan itibaren piyasaya sunulamayacak ve gıda üretiminde kullanılamayacak.
Aynı tarihten itibaren bu maddeleri içeren ürünlerin ithalatına da izin verilmeyecek.
Ancak söz konusu aroma vericileri içeren ve 31 Aralık 2026’dan önce piyasaya arz edilmiş ürünler, raf ömürleri tamamlanıncaya kadar piyasada bulunabilecek.
İki aroma vericiye kullanım sınırı
FL 05.062 ve FL 05.099 numaralı aroma vericiler için de yeni bir sınırlama getirildi.
Bu iki madde, 31 Aralık 2026’dan itibaren yalnızca yönetmeliğin ekinde belirtilen belirli gıda kategorilerinde kullanılabilecek.
Düzenleme öncesinde piyasaya sunulmuş ve bu maddeleri içeren ürünler ise raf ömürleri boyunca satışta kalabilecek.
Gıda işletmelerine yıl sonuna kadar uyum süresi
Yeni kuralların uygulanması için gıda işletmelerine 31 Aralık 2026’ya kadar geçiş süresi tanındı.
İşletmeler bu tarihe kadar yeni düzenlemeye uyum sağlamak zorunda olacak. Geçiş döneminde ise yürürlükten kaldırılan 2011 tarihli eski yönetmelik hükümleri uygulanmaya devam edecek.
Yeni yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden önce piyasaya arz edilen ürünler, raf ömürleri sona erene kadar piyasada bulunabilecek.
Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan yeni Türk Gıda Kodeksi Aroma Vericiler ve Aroma Verme Özelliği Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliği, 14 Eylül 2026 itibarıyla yürürlüğe girdi.