Bankalar, müşterilerin finansal hareketlerini daha ayrıntılı şekilde analiz ederek kredi riskini belirliyor.
Yeni nesil değerlendirme sistemleri, kredi kartı harcamalarından hesap hareketlerine, gelir ile harcama arasındaki dengeden para transferlerinin niteliğine kadar çok sayıda veriyi birlikte değerlendiriyor. Bu nedenle kredi notu yüksek olan bir tüketicinin dahi bazı finansal alışkanlıkları nedeniyle kredi başvurusu olumsuz sonuçlanabiliyor.
Kredi başvurusunu olumsuz etkileyebilecek 3 hareket
Uzmanlara göre bankaların risk değerlendirmelerinde özellikle bazı para hareketleri ve harcama alışkanlıkları dikkat çekiyor.
1. Bahis ve şans oyunlarına yapılan ödemeler
Kredi kartı veya banka hesabı üzerinden bahis ve şans oyunlarına yönelik düzenli ya da dikkat çeken işlemler, bankaların risk değerlendirmesinde olumsuz değerlendirilebiliyor.
Özellikle finansal kaynakların bu tür işlemlerde yoğun şekilde kullanılması, kişinin gelirini yönetme biçimi açısından risk göstergesi olarak kabul edilebiliyor.
2. Açıklamasız ve yoğun IBAN transferleri
Hesaplar arasında sık sık para gönderilmesi de bankaların incelemesine takılabilecek işlemler arasında bulunuyor.
Özellikle yüksek tutarlı ve tekrarlanan transferlerde işlem açıklamasının boş bırakılması, para hareketinin kaynağı ve amacı konusunda soru işareti oluşturabiliyor. Bu nedenle uzmanlar, para transferlerinde işlemin nedenini açıkça belirten açıklamaların kullanılmasını öneriyor.
3. Gelir ile harcama arasında büyük fark olması
Bankaların dikkat ettiği bir diğer konu ise beyan edilen gelir ile hesap ve kredi kartı hareketleri arasındaki uyum.
Örneğin aylık geliri belirli bir seviyede olan bir kişinin her ay bunun birkaç katına ulaşan kredi kartı harcamaları yapması, finansal açıdan sürdürülebilirlik konusunda risk oluşturabiliyor.
Bu durum tek başına kredi başvurusunun reddedileceği anlamına gelmese de bankanın müşterinin ödeme gücünü değerlendirirken daha temkinli davranmasına neden olabiliyor.
Kredi almak isteyenler bu noktalara dikkat etmeli
Uzmanlar, ilerleyen dönemde konut, taşıt veya ihtiyaç kredisi kullanmayı planlayan tüketicilerin banka hesaplarındaki finansal hareketlere daha fazla dikkat etmesi gerektiğini belirtiyor.
Özellikle şu noktaların göz önünde bulundurulması öneriliyor:
• IBAN üzerinden yapılan transferlerde işlem açıklamasının belirtilmesi,
• Kredi kartının bahis ve şans oyunlarında kullanılmaması,
• Kredi kartı veya banka hesabının başka kişilerin kullanımına bırakılmaması,
• Bankadaki gelir bilgilerinin güncel tutulması,
• Kaynağı ve amacı açıklanamayan yüksek tutarlı para giriş-çıkışlarından kaçınılması,
• Gelir ile harcama arasında sürdürülemez bir dengesizlik oluşmamasına dikkat edilmesi.
Kredi notu tek başına belirleyici değil
Bankaların kredi kararlarında kredi notu önemli bir kriter olmaya devam etse de tek başına yeterli olmayabiliyor. Bankalar, müşterinin mevcut borçlarını, gelirini, hesap hareketlerini ve ödeme davranışlarını birlikte değerlendirerek kredi riskini belirleyebiliyor.
Bu nedenle yüksek kredi notuna sahip olmak, her kredi başvurusunun kesin olarak onaylanacağı anlamına gelmiyor. Bankaların kendi risk politikaları ve değerlendirme modelleri doğrultusunda başvurular farklı sonuçlanabiliyor.