Yeni düzenlemeye göre, firmaların döviz dönüşüm desteğinden yararlanma tutarı artık ürettikleri katma değere göre belirlenecek. Katma değer hesabında şirketlerin kârlılığı ile iş gücü maliyetleri dikkate alınacak. Böylece yüksek katma değer üreten firmaların destekten daha etkin şekilde faydalanması hedefleniyor.
Aracı ihracatçılar için yeni uygulama
Düzenleme kapsamında aracı ihracatçılara da yeni bir imkan tanındı. Katma değere bağlı destek limitini dolduran aracı ihracatçılar, yüksek katma değer üreten tedarikçileri adına döviz dönüşüm işlemi gerçekleştirebilecek. Bu durumda sağlanacak destek ödemesi doğrudan tedarikçi firmanın hesabına aktarılacak.
Döviz almama taahhüdü kaldırıldı
TCMB’nin yaptığı değişiklikle birlikte döviz dönüşüm desteğinden yararlanmak isteyen firmalar için uygulanan “döviz almama taahhüdü” sona erdirildi. Bunun yerine firmaların döviz pozisyonlarına ilişkin yeni bir kriter getirildi.
Buna göre, destek başvurusunda bulunacak şirketlerin döviz pozisyonları, Merkez Bankası tarafından belirlenecek üst sınırın üzerinde olamayacak. Böylece uygulamanın, ihracat ve döviz kazandırıcı hizmetlere yönelik reeskont kredilerinde uygulanan sisteme benzer şekilde yürütülmesi amaçlanıyor.
Bankaların rolü güçlendirilecek
Yeni düzenlemeyle uygulamanın etkinliğini artırmak amacıyla bankaların aracılık görevleri de genişletildi. TCMB, süreçte ilave tedbirler alınacağını ve uygulamaya ilişkin ayrıntıların yayımlanacak Uygulama Talimatı ile netleştirileceğini bildirdi.
Destek oranı ve ihracat yükümlülüğünde süre uzatıldı
Tebliğ kapsamında döviz dönüşüm desteğinin temel oranı yüzde 2 olarak belirlenirken, halen uygulanan yüzde 3 destek ödemesi ile ihracat bedellerinin yüzde 35’inin Merkez Bankası’na satılmasına ilişkin geçici uygulamanın süresi de uzatıldı.
31 Temmuz 2026’da sona ermesi beklenen uygulamaların geçerlilik süresi, alınan kararla 31 Ocak 2027 tarihine kadar devam edecek.
Yeni düzenlemeyle TCMB’nin hem rezerv birikimini desteklemeyi hem de yüksek katma değer üreten ihracatçı firmaları teşvik etmeyi amaçladığı değerlendiriliyor.
