Özdisiplin yani kendini yönetme becerisi ;doğuştan gelen bir özellik değil; küçük adımlarla geliştirilen bir kas gibidir.
İşte özdisiplin sağlama şartları..
- Neden özdisipline ihtiyaç duyduğunu netleştirmek
Net bir gerekçe , güçlü bir motivasyon neden olur.
- “Daha sağlıklı olmak için spor yapacağım.”
- “Günlük 1 saat ders çalışacağım çünkü sınav hedefim var.”gibi.
- Küçük, gereksiz görünecek kadar küçük başlamak
En büyük hata; Bir anda mükemmel olmaya çalışma çabasıdır.Beyin küçük adımları “başarı” olarak kodlar.
- 1 sayfa kitap oku.
- 5 dakika ders çalış.
- 10 dakika spor yap.
- Günlük rutin belirlemek
Özdisiplin iradeye değil, sisteme dayanır.
- 08:00 → 10 dakika kahve + hedef kontrol
- 10:00 → 20 dakika ders
- 20:00 → 15 dakika spor
- 23:00 → telefon kapatma gibi.
- 2 dakika kuralını uygulamak
Bir işe başlamak zor geliyorsa;
“Sadece 2 dakika yapacağım” de.
- Düşünceyi değil davranışı yönetmek
Özdisiplinin düşmanı: “İstemiyorum”, “içimden gelmiyor”.
Duyguyu/sıkıntıyı kabul et ve değere göre adım at.
“Üşeniyorum ama değerim gelişmek. 5 dakika yapacağım.”de.
- Çevre düzenlemek
Çevreyi düzenle ve iradeyi koru.
- Telefonu çalışma odasından çıkar.
- Instagram’ı ana ekrandan sil.
- Yatakta çalışmayı bırak.
- Çalışma masasını sadeleştir.
- Engel anlarını önceden planlamak
Önleyici özdisiplin uygula! “Şu olursa şöyle yapacağım’’ gibi.
- Ders çalışırken sıkılırsam 2 dakika ara veririm.
- Spor yapmazsam bile 20 şınav yaparım.
- Erteleme hissi gelirse 5 dakikalık başlangıç yaparım gibi.
- Takip sistemi kurmak
İnsan beyni ilerlemeyi görmeden motive olamaz.
- Takvimde günleri işaretle.
- Günlük 10 dakikalık görev listesi tut.
- Her “başarı” sonrası küçük ödül ver kendine.
- Enerjiyi yönetmek
Disiplin enerji ister.
- Yetersiz uykuda irade düşer
- Düzensiz beslenmede odak düşer
- Çok streste bilişsel kontrol düşer mesela.
- Kimlik inşası yapmak
“Ders çalışan biri olmaya çalışıyorum’’ demek yerine
“Ben düzenli çalışan biriyim.” Demek.
Bu sayede beyin kimliğine uygun davranır ve özdisiplin kalıcı hale gelir.