Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Milli Eğitim, Kültür, Gençlik ve Spor Komisyonu’nda kabul edilen Yükseköğretim Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, yükseköğretim sisteminde kapsamlı değişiklikler öngörüyor.
Teklif kapsamında öğrenci affından öğretim elemanlarına yönelik güvenlik soruşturmasına, tez yazdıranlara uygulanacak yaptırımlardan vakıf üniversitelerinin faaliyetlerine ilişkin yeni düzenlemelere kadar birçok başlıkta değişiklik yapılması planlanıyor.
Düzenlemeyle, daha önce belirli nedenlerle üniversitelerle ilişiği kesilen ve önceki af düzenlemelerinden yararlanmamış öğrenciler için yeniden öğrenime dönüş imkânı getiriliyor. Başvuru şartlarını taşıyan öğrenciler, 2026-2027 eğitim-öğretim yılında üniversitelerine yeniden kayıt yaptırabilecek.
Öğrenci affı; hazırlık, ön lisans, lisans tamamlama, lisans ve lisansüstü programlarda eğitim gören öğrencileri kapsarken, terör suçları ve kanunda belirtilen bazı ağır suçlardan hüküm giyenler ile sahte belge nedeniyle kaydı iptal edilenler düzenlemeden yararlanamayacak.
Komisyonda kabul edilen önergeyle, Polis Akademisi, Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi, Milli Savunma Üniversitesine bağlı harp okulları, astsubay meslek yüksekokulları ve enstitüler ile bu kurumlar adına öğrenim gören öğrenciler öğrenci affı kapsamı dışında bırakıldı.
Kanun teklifinde ayrıca yükseköğretim kurumlarında görev alacak öğretim elemanlarının güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasına tabi tutulmasına yönelik düzenleme de yer aldı.
Bunun yanı sıra, ücret karşılığında tez, makale veya akademik çalışma hazırlayanlar ile bu çalışmaları kullanarak akademik unvan veya diploma alanlara yönelik idari ve adli yaptırımlar öngörülüyor. Düzenleme kapsamında bu fiillere aracılık eden kişiler hakkında da cezai işlem uygulanması planlanıyor.
Teklifte vakıf üniversitelerine yönelik denetim ve yaptırım mekanizmaları da yeniden düzenleniyor. İhlalin niteliğine göre uyarı, kontenjan kısıtlaması, öğrenci alımının durdurulması, faaliyet izninin geçici olarak askıya alınması veya tamamen kaldırılması gibi yaptırımlar uygulanabilecek.
Komisyonda kabul edilen kanun teklifinin önümüzdeki günlerde TBMM Genel Kurulu’nda görüşülmesi bekleniyor. Kanunlaşması halinde düzenlemeler Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girecek.
